Muzeum Instrumentów Muzycznych, jedyne tego typu muzeum w Polsce i jedno z nielicznych w Europie, mieści się w trzech renesansowo-barokowych kamieniczkach Starego Rynku, na pierzei wschodniej, pod numerami 45, 46,47.
Placówka, kierowana przez obecnego kustosza Janusza Jaskulskiego (od 1997), badacza i kolekcjonera instrumentów muzycznych z terenu Polski, Kazachstanu i Amazonii, zawiera 2,5 tys. zabytków z różnych epok i wszystkich kontynentów, tworzących 4 działy: europejskich instrumentów profesjonalnych, europejskich instrumentów ludowych, instrumentów pozaeuropejskich oraz muzykaliów, gdzie można znaleźć m.in. rękopisy, starodruki, pamiątki po wybitnych muzykach, programy koncertowe, płyty gramofonowe. W tym czasie muzeum rozwinęło kolejny nurt badawczo-edukacyjny (polska szkoła lutnicza, instrumentarium kazachskie i wielkopolski folklor, prezentacje muzyczne instrumentów, warsztaty: klawesynowe, dudziarskie, cytrowe).
W muzeum powstała pierwsza polska publikacja poświęcona Antonio Stradivariemu, mistrzowi z Cremony („Genius Stradivari”, Poznań 2001). Nietypową formą popularyzacji zbiorów jest Noc Muzeów (maj, od 2003 r.) oraz jedyna w kraju Nocna Galeria Instrumentów Muzycznych (od 2003 r. VI – IX każdego roku) – w 13 parterowych oknach, podświetlanych porą nocną, wystawiane są obiekty własne jak i pochodzące ze zbiorów prywatnych. Muzeum posiada także własną scenę plenerową (renesansowy dziedziniec), na której letnią porą pedagodzy, uczniowie i absolwenci POSM II st. im. M. Karłowicza prezentują spektakle muzyczne (od 2004 r.).
Do najcenniejszych a zarazem najstarszych instrumentów należy karnyx celtycki - wojskowy instrument pochodzący z II/I w p.n.e (jeden z kilku zachowanych na świecie) oraz grzechotka ceramiczna z okresu kultury łużyckiej, licząca ok.3 tys. lat. Muzeum posiada bardzo interesującą kolekcję instrumentów dętych, pochodzących z najbardziej renomowanych warsztatów okresu XVIIII-XIX wieku (J. L. Ehe, I. Denner, J. Grundmann, J. Poerschmann), jak również bogaty zbiór aerofonów powstałych w polskich wytwórniach (J. Glier, Fr. Niewczyk, W. Wernitz). Wiele z nich to obiekty unikatowe, np. pomort kontrabasowy, obój basowy tzw. Heckelphpon czy trąbka z mechanizmem wentylowym Griesling & Schlott. Z bogatej rodziny chordofonów na szczególną uwagę zasługuje zbiór instrumentów lutniczych (XV-XX w.), wśród których do najcenniejszych należą instrumenty polskich mistrzów, m.in. rodziny Grobliczów i Dankwartów. Obok nich licznie reprezentowana jest szkoła włoska (m.in. skrzypce Andrea Amati, Bartolomeo Giuseppe Guarneri del Gesu, Andrea Guarneri, Giovanni Baptista Guadagnini), a także szkoła francuska, niemiecka.
Można tutaj obejrzeć jedyny zachowany w Polsce barokowy klawesyn z 1 poł. XVIII w.. Muzeum posiada również unikalny zbiór ok.170 fortepianów i pianin ( w tym – klawikord J. A. Hassa, fortepian A. Waltera) oraz cenną kolekcję harf, pochodzących z najznakomitszych światowych wytwórni (XVIII-XIX w.). Część ekspozycji poświęcona jest pamiątkom związanym z pobytem w Wielkopolsce Fryderyka Chopina. Znajduje się tu m.in. fortepian, na którym grywał u księcia A. Radziwiłła w Antoninie w 1827 i 1829 r.
Ponad 1/3 zbiorów stanowią instrumenty ludowe z różnych stron świata. Europejskie instrumenty ludowe najliczniej reprezentowane są przez obiekty pochodzące z Węgier, Jugosławii, Chorwacji, Macedonii, Rumunii i Bułgarii. Różnorodną ekspozycję stanowi instrumentarium pochodzące z Polski, gdzie można podziwiać kolekcję dud, harmonii, skrzypiec (diabelskie, mazanki, złóbcoki), cymbały, piszczałki.
Wśród instrumentów pozaeuropejskich znajdują się obiekty pochodzące z Tybetu, Nepalu, Indii i Mongolii, Kazachstanu, z Dalekiego Wschodu, Azji Południowo-Wschodniej (Birma, Tajlandia, Filipiny), Oceanii, Meksyku i Australii. Kontynent amerykański reprezentują instrumenty Indian Ameryki Północnej i Południowej. Niezwykle cennym uzupełnieniem całości są instrumenty pochodzące z wykopalisk archeologicznych, ilustrujące kulturę muzyczną dawnych Słowian i świata prekolumbijskiej Ameryki (Wyż Meksykański i Andyjski). Ważną częścią ekspozycji stałej są instrumenty mechaniczne: pozytywki, katarynki, szafy grające, gramofony i pianole.
Poza gromadzeniem i opracowywaniem zbiorów Muzeum prowadzi działalność wystawienniczą, naukową (związaną przede wszystkim z historią i rozwojem instrumentarium na ziemiach polskich), edukacyjną. Zbiory muzealne i biblioteczne stanowią podstawę badań instrumentologów polskich i zagranicznych oraz studentów muzykologii czy akademii muzycznych. Czynna jest specjalistyczna biblioteka zawierająca ok.4 tys. książek. W muzeum funkcjonuje jedyna w kraju Pracownia Konserwacji Instrumentów (od 1955 r.), w której przywracana jest dawna świetność obiektom - również powstają tu kopie i rekonstrukcje instrumentów archeologicznych czy historycznych. Poza przestrzenią ekspozycyjną mieści się Sala Kameralna im. Marcina Groblicza na 180 miejsc, gdzie odbywają się liczne festiwale muzyczne, koncerty muzyki dawnej, klasycznej i etnicznej, sympozja.
Muzeum jest współorganizatorem licznych konkursów, wśród których najstarszą tradycję posiada Międzynarodowy Konkurs Lutniczy im. H. Wieniawskiego w Poznaniu. We współpracy z lokalnymi samorządami, muzeum organizuje takie projekty jak: Wielkopolskie Spotkania Budowniczych Dud i Kozłów (od 1997 r.), Spotkania Kolędników w Połajewie (od 2001 r.), Konkurs Muzyki Ludowej w Kopanicy (od 2002 r.) czy Zlot Dudziarzy Europy (2004). W ostatnich latach działalność MIM została wyróżniona takimi nagrodami jak: I. i II. nagroda Ministra Kultury w Konkursie na Najciekawsze Wydarzenie Muzealne Roku (1992, 1999), Certyfikat "Wielkopolska Jakość" – dla pierwszej placówki kulturalnej w regionie (2001), Grand Prix „Izabella” - nagroda Marszałka Województwa Wielkopolskiego (2004) i inne.
Źródło: Muzeum Instrumentów Muzycznych


Skomentuj pierwszy!